از توانمندسازی بانوان تا شنیدن صدای دختران نوجوان؛
تشریح برنامهها و دستاوردهای امور زنان و خانواده ستاد امر به معروف و نهی از منکر چهارمحال و بختیاری

مدیر امور زنان و خانواده ستاد امر به معروف و نهی از منکر استان چهارمحال و بختیاری، با تشریح برنامهها و اقدامات این حوزه، از فعالیت حدود ۱۰۰ عضو فعال در طرح «مهنا»، برگزاری بیش از ۲۰۰ نشست تبیینی و پرسش و پاسخ در مدارس دخترانه و اجرای نمایشگاه فرهنگی «انقلاب غیرت» در ۳۰ مدرسه استان خبر داد.
به گزارش خبرنگار سایت آمر، خانم نظری، مدیر امور زنان و خانواده ستاد امر به معروف و نهی از منکر استان چهارمحال و بختیاری، در گفتوگو با خبرنگار این رسانه، با تشریح مأموریتها، رویکردها و برنامههای این مجموعه، خانواده و بانوان را از مهمترین ظرفیتهای اجتماعی برای ترویج فرهنگ مسئولیتپذیری، ارتقای ارزشهای اخلاقی و پیشگیری از آسیبهای اجتماعی دانست و بر ضرورت عبور از فعالیتهای مقطعی و حرکت به سمت برنامههای مستمر، توانمندساز و اثرگذار تأکید کرد.
وی با بیان اینکه مأموریت امور زنان و خانواده صرفاً به موضوع عفاف و حجاب محدود نمیشود، اظهار داشت: خانواده، تربیت نسل آینده، ارتقای آگاهی اجتماعی، توانمندسازی بانوان، تقویت مهارتهای ارتباطی و پیشگیری از آسیبهای اجتماعی، از جمله محورهای اصلی فعالیت این بخش است.
نظری افزود: شناسایی و سازماندهی بانوان فعال فرهنگی و اجتماعی، تقویت مهارتهای تربیتی و ارتباطی خانوادهها، توجه ویژه به دختران نوجوان، توسعه فعالیتهای فرهنگی و اقناعی در حوزه عفاف و حجاب و ایجاد ارتباط مؤثر با دستگاههای اجرایی و تشکلهای مردمی از اولویتهای امور زنان و خانواده در استان به شمار میرود.
خانواده؛ نخستین بستر شکلگیری مسئولیتپذیری اجتماعی
مدیر امور زنان و خانواده ستاد امر به معروف و نهی از منکر استان، خانواده را نخستین و مهمترین بستر شکلگیری شخصیت، باورها و رفتارهای اجتماعی انسان دانست و تصریح کرد: فرزندان پیش از آشنایی با مفاهیم اجتماعی و فرهنگی در جامعه، این مفاهیم را در محیط خانواده تجربه میکنند. اگر فرهنگ مسئولیتپذیری، احترام متقابل، صداقت، رعایت حقوق دیگران و حساسیت نسبت به مسائل اجتماعی در خانواده شکل بگیرد، طبیعتاً در جامعه نیز نمود پیدا خواهد کرد.
وی تأکید کرد: خانواده نباید صرفاً مخاطب برنامههای امر به معروف و نهی از منکر باشد، بلکه باید بهعنوان یکی از مهمترین کنشگران این عرصه شناخته شود. هدف ما این است که خانواده از جایگاه دریافتکننده آموزش، به جایگاه مشارکتکننده و جریانساز ارتقا پیدا کند.
نظری همچنین با اشاره به اهمیت نقش بانوان در فعالیتهای فرهنگی و اجتماعی خاطرنشان کرد: بانوان بسیاری در محلهها، مدارس، دانشگاهها، مساجد و تشکلهای مردمی حضور مؤثر دارند و شناسایی، حمایت و سازماندهی این ظرفیتها میتواند زمینه مشارکت واقعی آنان را در شناسایی مسائل اجتماعی، ارائه راهکار و اجرای برنامههای فرهنگی فراهم کند.
«مهنا»؛ بستری برای رشد، هویتیابی و توانمندسازی دختران نوجوان
وی در ادامه، طرح «مهنا» را یکی از برنامههای محوری امور زنان و خانواده در استان معرفی کرد و گفت: این طرح با رویکرد رشد، تربیت و تعالی دختران نوجوان دنبال میشود. باور ما این است که ارتباط مؤثر با نسل نوجوان صرفاً از طریق سخنرانی و توصیههای مستقیم امکانپذیر نیست؛ بلکه باید فضایی جذاب، صمیمی، امن و متناسب با علایق و نیازهای آنان ایجاد شود.
مدیر امور زنان و خانواده ستاد استان افزود: در همین راستا، طرح مهنا با محوریت ارتباط مستمر با دختران نوجوان و بهرهگیری از ظرفیت مدارس و فعالان فرهنگی در حال اجراست. تشکیل گروهها و شبکههای ارتباطی دختران، برگزاری برنامههای آموزشی و مهارتی، کلاسهای هنری، کتابخوانی، اردوهای فرهنگی، آموزش مهارتهای زندگی، فعالیتهای رسانهای و ایجاد فرصت مشارکت نوجوانان در برنامههای اجتماعی از جمله اقدامات این طرح است.
نظری با اشاره به اینکه در سال جاری حدود ۱۰۰ عضو فعال در قالب طرح مهنا سازماندهی شدهاند، اظهار داشت: مهنا را صرفاً یک طرح اجرایی نمیدانیم، بلکه آن را بستری برای شناسایی استعدادها، تقویت هویت، افزایش خودباوری و تربیت دخترانی مسئولیتپذیر و اثرگذار میدانیم.
وی یکی از ویژگیهای مهم این طرح را توجه به شنیدن صدای نوجوانان دانست و افزود: برای برنامهریزی مؤثر، ابتدا باید دغدغههای دختران را از زبان خودشان بشنویم. به همین منظور، اتاق گفتوگوی نوجوانان، کرسیهای آزاداندیشی، نشستهای پرسش و پاسخ با حضور مسئولان، مربیان و کارشناسان، برنامههای مشاورهای و فعالیتهای گروهی و مهارتی در دستور کار قرار گرفته است.
وی تصریح کرد: نوجوان نباید صرفاً شنونده برنامههای فرهنگی باشد؛ بلکه باید فرصت داشته باشد سؤال کند، نقد کند، پیشنهاد بدهد و در طراحی و اجرای برنامهها نقش داشته باشد.
برگزاری بیش از ۲۰۰ نشست تبیینی و پرسش و پاسخ در مدارس دخترانه استان
نظری در تشریح بخشی از عملکرد سال جاری امور زنان و خانواده گفت: در حوزه ارتباط با نسل نوجوان، بالغ بر ۲۰۰ نشست تبیینی و پرسش و پاسخ در مدارس متوسطه اول و دوم دخترانه استان برگزار شده است که هدف اصلی آن شنیدن دغدغههای دانشآموزان، پاسخگویی به پرسشها و تقویت فضای گفتوگو بوده است.
وی افزود: همچنین نمایشگاه فرهنگی «انقلاب غیرت» در ۳۰ مدرسه استان برگزار شد که در کنار سایر فعالیتهای فرهنگی و تربیتی، زمینه آشنایی بیشتر دانشآموزان با موضوعات فرهنگی و اجتماعی را فراهم کرده است.
عفاف و حجاب؛ از آموزش و اقناع تا نظارت بر مسئولیت دستگاهها
مدیر امور زنان و خانواده ستاد امر به معروف و نهی از منکر استان، با اشاره به برنامههای این مجموعه در حوزه عفاف و حجاب اظهار داشت: رویکرد ما در این حوزه، توجه همزمان به آموزش، فرهنگسازی، توانمندسازی و نظارت بر اجرای مسئولیتهای دستگاههاست.
وی شناسایی و تربیت مربیان عفاف و حجاب، برگزاری نشستهای تبیینی و آموزشی، فعالیت در مدارس و مراکز آموزشی، پاسخگویی به پرسشها و شبهات، تکریم بانوان محجبه و حمایت از فعالیتهای فرهنگی مردمی را از جمله محورهای این حوزه عنوان کرد.
نظری با اشاره به اقدامات انجامشده برای ساماندهی فعالیتهای عفاف و حجاب در دستگاههای اجرایی استان گفت: پیگیری شاخصهای ابلاغی عفاف و حجاب در دستگاههای اجرایی از دیگر برنامههای مهم ماست. در همین راستا، برای رابطین عفاف و حجاب دستگاهها، شرح وظایف، شاخصهای ارزیابی عملکرد و فرمهای خوداظهاری تهیه و ابلاغ شده است تا این موضوع از حالت توصیهای و پراکنده خارج شده و به فرآیندی مشخص، قابل پیگیری و ارزیابی تبدیل شود.
وی ادامه داد: استفاده از ظرفیت مربیان آموزشدیده برای حضور در مدارس دخترانه و پاسخگویی به سؤالات دانشآموزان نیز از اقدامات مهم این حوزه است.
این مسئول با تأکید بر ضرورت استفاده از روشهای فرهنگی و اقناعی خاطرنشان کرد: یکی از الزامات موفقیت در این عرصه، شناخت دقیق مخاطب و پرهیز از روشهای کلیشهای و یکسان برای همه گروههای سنی است. بهویژه در ارتباط با نسل نوجوان و جوان باید فرصت پرسشگری، گفتوگو و بیان دیدگاههای متفاوت فراهم شود.
وی افزود: تبیین منطقی فلسفه عفاف و حجاب، پاسخگویی به شبهات، معرفی الگوهای واقعی و جذاب، استفاده از زبان هنر و رسانه و تقویت هویت و خودباوری دختران از راهکارهای مؤثر در این حوزه است.
تقویت بنیان خانواده و توجه به دغدغههای نسل جدید
نظری در بخش دیگری از این گفتوگو، با اشاره به مهمترین چالشهای خانوادههای امروز اظهار داشت: تغییر سریع شرایط فرهنگی و ارتباطی نسل جدید و فاصلهای که گاهی میان تجربه زیسته والدین و دنیای نوجوانان ایجاد میشود، از مسائل مهم خانوادههاست.
وی ضعف مهارت گفتوگو، کاهش زمان باکیفیت حضور اعضای خانواده در کنار یکدیگر، تأثیرپذیری گسترده از فضای مجازی، بحران هویت، مقایسههای اجتماعی، ضعف سواد رسانهای و ناآشنایی برخی والدین با نیازهای عاطفی و روانی نسل جدید را از دیگر دغدغههای جدی برشمرد.
مدیر امور زنان و خانواده ستاد استان تأکید کرد: نباید تمام مسائل نسل جدید را صرفاً به فضای مجازی یا تفاوت نسلی نسبت داد؛ بخشی از این مسائل به شیوههای تربیتی، شرایط اقتصادی و اجتماعی و گاهی نبود فرصت کافی برای شنیدن و درک متقابل در خانواده بازمیگردد. به همین دلیل، خانوادهها بیش از هر زمان دیگری به آموزش، آگاهی و تقویت مهارتهای ارتباطی نیاز دارند.
وی همچنین با اشاره به نقش مادران در تربیت نسل آینده گفت: مادران به دلیل ارتباط عاطفی و تربیتی عمیق با فرزندان، در شکلگیری باورها، هویت و شخصیت اخلاقی آنان تأثیرگذارند؛ با این حال، تربیت فرزند مسئولیتی مشترک میان پدر و مادر و نهادهای آموزشی و فرهنگی جامعه است.
نظری افزود: مهمترین ابزار انتقال ارزشها، رفتار عملی والدین است؛ چراکه فرزندان بیش از آنکه از توصیههای ما تأثیر بپذیرند، از آنچه در رفتار روزمره مشاهده میکنند الگو میگیرند.
مشاوره رایگان خانواده و تشکیل کارگروههای تخصصی
وی در تشریح سایر اقدامات سال جاری امور زنان و خانواده اظهار داشت: ارائه خدمات مشاوره رایگان به خانوادهها در محل ستاد، برگزاری همایشها و کارگاههای تخصصی، تشکیل کارگروههای تخصصی با موضوع جمعیت و آرایشهای نوپدید و همچنین شناسایی و تقدیر از آمران به معروف و فعالان این عرصه از دیگر اقدامات انجامشده بوده است.
نظری همچنین از سازماندهی رابطین عفاف و حجاب دستگاههای اجرایی، پیگیری نظارت و بازرسی از ادارات و نهادهای دولتی و توسعه برنامهها در شش شهرستان استان بهعنوان بخش دیگری از فعالیتهای این مجموعه یاد کرد.
تعامل بیندستگاهی؛ ضرورت عبور از جلسات به اقدامات مشترک
مدیر امور زنان و خانواده ستاد استان، تعامل بیندستگاهی را از الزامات موفقیت در حوزه زنان، خانواده و نوجوانان دانست و گفت: بسیاری از مسائل این حوزه ماهیتی چندبعدی دارند و با فعالیت یک مجموعه بهتنهایی قابل حل نیستند.
وی افزود: ارتباط و همکاری با آموزش و پرورش، دانشگاهها، دستگاههای اجرایی، نهادهای فرهنگی و اجتماعی و تشکلهای مردمی را دنبال میکنیم. در حوزه نوجوانان از ظرفیت مدارس، مدیران و مربیان آموزشی و در حوزه عفاف و حجاب نیز از ظرفیت رابطین دستگاههای اجرایی بهره میگیریم.
نظری تأکید کرد: تعامل بیندستگاهی باید از سطح حضور در جلسات و تبادل مکاتبات فراتر برود و به تقسیم کار مشخص، اجرای برنامههای مشترک و ارزیابی نتایج منتهی شود.
مشارکت بانوان؛ ضرورتی برای تحقق مسئولیت اجتماعی
وی در پایان، با دعوت از بانوان فعال فرهنگی، مادران، مربیان و تشکلهای مردمی برای همکاری با ستاد امر به معروف و نهی از منکر استان، اظهار داشت: انتظار ما این است که بانوان فعال، خود را صرفاً مخاطب برنامههای فرهنگی ندانند، بلکه بهعنوان بخشی از راهحل مسائل فرهنگی و اجتماعی جامعه وارد میدان شوند.
نظری خاطرنشان کرد: ما به حضور بانوان دغدغهمند، خلاق، متخصص و مسئولیتپذیر نیاز داریم؛ بانوانی که بتوانند در محیط خانواده، مدرسه، دانشگاه، محله و جامعه نقشآفرینی کنند. از مادران انتظار داریم با تقویت فضای گفتوگو و تربیت آگاهانه از نسل نوجوان حمایت کنند و از مربیان و فعالان فرهنگی نیز انتظار داریم با شناخت نیازهای واقعی جامعه، برنامههای خلاقانه و اثرگذار طراحی کنند.
وی در پایان تأکید کرد: امر به معروف و نهی از منکر یک مسئولیت همگانی است و تحقق آن بدون مشارکت مردم، بهویژه بانوان، امکانپذیر نخواهد بود. ما نیز در ستاد تلاش میکنیم بستر این مشارکت را فراهم کنیم و حامی فعالیتهای مؤثر و مردمی باشیم.